Płyn do wspomagania – jaką pełni rolę? Czy powinno się go wymieniać?

Wspomaganie układu kierowniczego zrewolucjonizowało sposób prowadzenia samochodów. Dzięki wspomaganiu można wygodnie manewrować każdym samochodem, bez względu na jego wielkość. Wspomaganie docenia się zwłaszcza podczas parkowania.

Przepisy homologacyjne, obowiązujące na terenie UE, dokładnie określają siłę, jaką kierowca samochodu (o masie mniejszej niż 5 ton) musi przyłożyć do koła kierownicy, by móc pokonać zakręt o promieniu 12 metrów. Przy działającym wspomaganiu kierownicy, siła ta musi zawierać się w przedziale od 15 do 25 daN, a przy niedziałającym nie może przekroczyć 30 daN.

Od wielu lat wspomaganie kierownicy jest standardem i można je znaleźć na liście wyposażenia miejskich mikrusów klasy A i potężnych limuzyn klasy E. Wielu kierowców w ogóle sobie nie wyobraża możliwości prowadzenia samochodu bez wspomagania.

Każdy układ, będący na wyposażeniu samochodu, wymaga odpowiedniej dbałości i serwisowania. Dotyczy to również wspomagania kierownicy. W przypadku najpopularniejszych rozwiązań, czyli hydraulicznego i elektrohydraulicznego wspomagania kierownicy, kluczem do bezawaryjnej pracy układu jest terminowa wymiana płynu wspomagania. I co równie ważne, stosowanie właściwego płynu wspomagania, zgodnego ze specyfikacją, ustaloną przez producenta pojazdu.

Jakie wspomaganie kierownicy jest w moim samochodzie?

Jak rozpoznać, jakie wspomaganie jest w danym modelu samochodu? Stosuje się trzy rozwiązania:

• Hydrauliczne – stosowano je w starszych samochodach;
• Elektrohydrauliczne – stosowane współcześnie, to najbardziej rozpowszechnione rozwiązanie;
• Elektryczne EPS/EPAS – stosowane współcześnie.

Płyn do wspomagania stosuje się we wspomaganiu hydraulicznym i elektrohydraulicznym. Jeśli takowe jest na wyposażeniu samochodu, to:

• W instrukcji obsługi samochodu znajdą się informacje na temat specyfikacji płynu wspomagania i terminów jego wymiany;
• Pod maską samochodu znajduje się zbiorniczek płynu wspomagania. Na jego korku umieszczony jest symbol kierownicy albo naklejka z kierownicą;
• W przypadku wspomagania hydraulicznego pasek wieloklinowy napędza nie tylko alternator, ale również pompę wspomagania;
• Natomiast w  przypadku wspomagania elektrohydraulicznego pod maską znajduje się pompa wspomagania, napędzana przez własny silnik elektryczny.

Płyn wspomagania – jaką pełni rolę? Jak działa układ wspomagania kierownicy?

Jaką rolę pełni płyn wspomagania kierownicy?

Płyn wspomagania (olej wspomagania) jest płynną częścią układu wspomagania kierownicy. Płyn pełni rolę czynnika wykonawczego – to dzięki niemu możliwy jest skręt kół. Poza tym smaruje i chroni układ przed przegrzaniem. Musi być również odporny na zamarzanie.  W trakcie pracy płyn się rozgrzewa, zatem musi być także odporny na wysokie temperatury.

Znajduje się on w zbiorniczku, pod którym mieści się pompa. Układ wspomagania musi być szczelny, a w układzie musi znajdować się odpowiednia ilość płynu.

Mierzy się ją za pomocą prostego bagnetu. Jest on częścią korka, uszczelniającego zbiorniczek płynu wspomagania.

Płynu nie może być ani za mało, ani za dużo. Ilość musi być optymalna – w okolicach MAX.

Jak działa układ wspomagania kierownicy w samochodach ze wspomaganiem hydraulicznym?

• Pompa wspomagania jest napędzana przez pasek wieloklinowy, jak alternator. Zaczyna pracować ona zaraz po uruchomieniu silnika i pracuje przez cały czas, niezależnie od tego, czy kierowca jedzie prosto, czy skręca;
• Pompa wspomagania nadaje płynowi odpowiednie ciśnienie;
• Płyn trafia do specjalnego zaworu, znajdującego się w przekładni kierowniczej;
• Zawór działa na zasadzie wałka skrętnego. Zawór odpowiada za sterowanie płynem.
• W przekładni kierowniczej znajdują się dwie komory – lewa i prawa, do których trafia płyn wspomagania.

Jeśli kierowca jedzie na wprost, płyn wspomagania opływa zawór, następnie trafia do obu komór (lewej i prawej) w przekładni kierowniczej i powraca do zbiorniczka wyrównawczego.

Jeżeli kierowca skręca, np. w prawo, ruch kierownicy powoduje przestawienie zaworu.

Część płynu wspomagania trafia do prawej komory, ale ma zablokowany powrót do zbiorniczka. Ciśnienie płynu powoduje nacisk na tłok przekładni i w konsekwencji, skręcenie kół.

W tym samym czasie płyn trafiający do lewej komory dalej swobodnie przepływa przez nią i powraca do zbiorniczka.

Jak działa układ wspomagania kierownicy w samochodach ze wspomaganiem elektrohydraulicznym?

• We wspomaganiu hydraulicznym stosowana jest pompa elektryczna, która uruchamia się tylko wtedy, gdy kierowca skręca koła. Poza tym układ działa dokładnie tak samo.

Zastosowanie pompy elektrycznej znacznie unowocześniło układ wspomagania:

• Układ jest mniej obciążony przez co wolniej się zużywa (pracuje tylko wtedy, gdy kierowca skręca koła);
• Zmniejszono obciążenie silnika, co ma wpływ na niższe zużycie paliwa;
• Wprowadzenie pompy elektrycznej pozwoliło montować układ w dowolnym miejscu pod maską silnika.

W nowoczesnych układach elektrohydraulicznego wspomagania kierownicy stosuje się czujniki, które mierzą kąt skrętu kierownicy. Im większy, tym większy prąd może zostać skierowany do silnika, sterującego ciśnieniem płynu.

Poza tym możliwe jest modulowanie pracy układu, np. stosowanie silniejszego wspomagania podczas parkowania w mieście, albo możliwość wyboru różnych charakterystyk pracy układu kierowniczego (np. sportowej, miejskiej, autostradowej itd.).

Układy wspomagania hydraulicznego są coraz bardziej nowoczesne, ale nadal najważniejszą, płynną częścią układu jest płyn wspomagania.

Płyn wspomagania kierownicy – czy powinno się go wymieniać?

Do tej pory w świecie motoryzacji funkcjonują pewne, bardzo szkodliwe mity. Jednym z nich jest to, że płynu do wspomagania kierownicy się nie wymienia. To nieprawda.

Płyn wspomagania kierownicy jest płynem eksploatacyjnym, w trakcie pracy zużywa się i podlega okresowej wymianie. Powinno się go również wymieniać w przypadku awarii układu, przy zauważeniu jego zanieczyszczenia, albo zużycia.

Co ile powinno się wymieniać płyn wspomagania kierownicy?

Producent samochodu powinien określić interwał wymian płynu wspomagania kierownicy. Informacje o tym powinny znaleźć się w instrukcji samochodu. Jeśli takowych nie ma, albo producent samochodu zaleca bardzo długie terminy wymian, należy zastosować się do następującej zasady:

• Płyn wspomagania kierownicy należy wymieniać co 60 tys. km przebiegu.

Oczywiście, im częściej, tym lepiej.

Płyn wspomagania kierownicy – w jakich sytuacjach powinno się go wymienić natychmiast?

• Zaraz po zakupie samochodu używanego;
• Przy każdej naprawie układu wspomagania kierownicy, np. przy wymianie pompy albo usuwaniu nieszczelności;
• Po przegrzaniu płynu wspomagania. Przegrzanie płynu wspomagania może być spowodowane agresywną jazdą, bardzo długim manewrowaniem w mieście, albo kręceniem kołami w miejscu.
• Kiedy płyn wspomagania wyraźnie ściemniał, pojawiły się w nim zanieczyszczenia.
• Kiedy płyn zaczął wydawać woń spalenizny.

Jak dobrać płyn wspomagania układu kierowniczego do samochodu?

Przede wszystkim należy zajrzeć do instrukcji samochodu. Producent auta określa specyfikację płynu, a dokładnie, normę jaką powinien on spełniać.

• W większości samochodów używanych, poruszających się po polskich drogach, będzie to norma Dexron II-D.

Płyn wspomagania MA Professional – świetny płyn wspomagania i lekarstwo na drobne wycieki

Jednym z najlepszych płynów, dostępnych na polskim rynku, jest płyn do wspomagania MA Professional. Wyprodukowany z wysokiej klasy olejów, a także szeregu dodatków.

Płyn wspomagania MA Professional zapewnia efektywną pracę układu wspomagania. Zawarte w nim dodatki chronią układ przed korozją, zamarznięciem i przegrzaniem.

Płyn w szczególności chroni pompę wspomagania, która jest najdroższą częścią układu wspomagania.

MA Professional Płyn wspomagania  jest mieszalny z każdym płynem wspomagania, można go zatem używać nie tylko do wymiany, ale także wtedy, gdy trzeba uzupełnić poziom płynu.

Płyn wspomagania układu kierowniczego MA Professional jest zgodny z szeregiem norm:

• Dexron II-D
• Mercon
• Man 339 Typ Z1
• Man 339 Typ V1
• ZF TE-ML 03D, 04D, 09, 11A, 14A, 17C
• Voith 44.6335.xx
• Allison C-4
• CAT TO-2

Typową awarią układów wspomagania hydraulicznego są nieszczelności, spowodowane uszkodzeniami gumowych uszczelek. Dlatego też w ofercie znalazł się MA Professional płyn wspomagania z uszczelniaczem. Specjalne dodatki w składzie płynu pozwalają na usunięcie małych nieszczelności w układzie wspomagania.

Kolejnym atutem płynów wspomagania MA Professional jest ich atrakcyjna, niska cena. Wymiana płynu wspomagania w warsztacie mechanicznym kosztuje średni 50 zł. To sprawia, że warto wymieniać regularnie płyn wspomagania, chroniąc cały układ przed awariami i przedwczesnym zużyciem.